Arama Motoru Nedir ve Arama Motorları Nasıl Çalışır?

Hepimiz arama motorlarında ihtiyacımız olan bilgi, hizmet, eğlence gibi birçok konuya ulaşmak adına belirli anahtar kelimelerle veya kelime öbeklerini kullanarak aramalar yaparız. Peki bu aramaları yaptığımız arama motoru nedir?

Bu makalemizde, bu arama sonuçlarını bizim karşımıza çıkan yazılım programını yani arama motorunu ele alacağız. 

Arama motorlarının nasıl çalıştığını anlamak işletmenizin organik trafiğini arttırarak potansiyel müşterisine ulaşması için yardımcı olacaktır. Bu bağlamda SEO konusunu daha iyi anlamak adına arama motorunu kavramak oldukça önemlidir. 

Peki, arama motoru ile ilgili bilmemiz gereken temel terimler nelerdir? Arama motorları nasıl çalışır? Neden Google dünyada bir numara? 

İşte tüm detaylar…

 

İpucu

Albert Solino olarak SEO yaklaşımımızın, Dijital Pazarlama Danışmanlığımızın detaylarının ve püf noktalarının açıklandığı SEO Ajansı sayfamız ilginizi çekecektir.

Arama Motoru Nedir?

Arama motoru, kullanıcının hepimizin bildiği WWW (World Wide Web)’de ki arama sorgusuna dayalı olarak internette yer alan web sitelerini anlamak için tasarlanmış çevrimiçi bir araçtır. Arama motorları kullanıcılar için sadece faydalı bilgiler sunan bir platform değil, aynı zamanda markaların web sitelerinin çalışmalarında yardımcı olur. Ayrıca, web sitemizi ilgili arama sorguları için optimize etmek bir nevi temel SEO yapmak web sayfalarımıza daha fazla trafik çekebileceğinden, araba motorları çevirici pazarlamasının önemli bir parçasıdır.

Peki, arama motoru aradığımız sonuçları nasıl karşımıza çıkarıyor?

arama motoru nedirArama motoru, dizinine eklediği web sitesi sayfa başlıklarına, içeriğine ve anahtar kelimelerine bakıyor ve en alakalı web siteleri en üstte olacak şekilde bir web sitesi listesi oluşturuyor. Herkesin merak ettiği algoritmaları kullanıyor. 

Kullanıcılar istenen arama motoru alanına giriyor, daha sonra ilgili web siteleri için dizine bakıyor ve bunları bir liste şeklinde görüntülüyor.

Arama motorunun mevcut değerlendirme algoritması bir web sitesinin arama sonuçlarında hangi konumda ve nasıl olacağını belirliyor ve biz de Google'da bu sonuçları görmüş oluyoruz.

Özetle; arama motoru, girdiğimiz anahtar kelimeleri arama sorgusuyla anlamsal olarak eşleştirerek bizlere web siteleri, resimler, videolar veya diğer çevrimiçi veriler (reklam, adres, telefon numarası vb.) gibi web içerik sonuçlarının bir listesini alıp bizlere gösteren bir yazılımdır. 

Tarayıcı ve arama motoru terimleri birbirine çok karıştırılıyor.

Peki, bu iki kavram arasındaki fark nedir? Web tarayıcısı; Chrome, Firefox, Microsoft Age gibi bilgisayara ve akıllı telefona yüklenen bir yazılım uygulaması projesinin web sayfalarını görüntülemek için kullanıcı dostu bir arayüzdür. Arama motoru ise Google, Bing, Yahoo gibi bir web tarayıcısı aracılığıyla erişilebilen çevrimiçi bir araçtır. Bir arama motorunun amacı kullanıcıların sorgularına göre ilgili web sayfalarını listeleyerek yanıtlar sunmaktır. 

Arama motoru kullanmak çoğu insan için bir refleks haline gelmiştir. Artık bilgiye arama motorları aracılığıyla erişiriz. Onlara bilgisayarımızdan, özellikle de her yerde ve her zaman yanımızda olan cep telefonumuzdan ulaşabiliriz.

Arama motoru, birbirine bağlı sitelerin küresel ağı olan internete ana ağ geçididir. İnternetteki siteleri listelemenize ve hiyerarşik olarak sınıflandırmanıza ve bunlara erişmenize olanak tanır.

Arama Motoru Ne İşe Yarar?

Bir arama motoru, internetteki tüm içeriği taramaktan ve büyük veritabanlarında depolamaktan sorumlu robotların yardımıyla çalışır. Bu nedenle arama motorlarının her birinin kendi frekansları ve verilerini güncelleme yolları vardır. Arama motorları, web üzerinde araştırma yapmak için oluşturulmuş uygulamalardır. Sonuçlar, internet kullanıcılarının talep ettiği ifadelere göre ortaya çıkar.

Arama motorları üç aşamada çalışır;

  • İnternet sayfaları hakkında bilgi toplamak için web'de gezinen botların taraması
  • İndeksleme
  • İnternet kullanıcısının isteğine göre dizindeki arama anahtar kelimeleriyle en iyi eşleşen siteleri belirlemek için bir algoritma uygulanma

Belirli bir alanda araştırma yapmak için arama motorlarını kullanabiliriz. Arama motorlarına bir tarayıcı aracılığıyla erişilebilir. Çoğu zaman, kullanıcının arama yapmasına izin vermek için bir çok amaçlı adres çubuğu kullanırlar. Çok amaçlı adres çubuğu, tarayıcılarda eski adres çubuğuna verilen yeni addır.

SERP (Arama Motoru Sonuç Sayfası) Nedir?

Arama motorları, sayfadan sayfaya, siteden siteye bağlantı izleyerek (ki biz bunlara robotlar veya mobil botlar diyoruz) botlar vasıtasıyla toplama bilgiler sunar. Bugün bizim aradığımız kelime veya kelime öbeklerini veritabanında arar ve sıralar. Sıralarken de kendine has algoritmaları kullanarak bu sonuçları karşımıza çıkarır. Bu listeye de arama motoru sonuç sayfası yani SERP denir. 

Diğer bir ifade ile, bir internet arama motoru aracılığıyla bir kullanıcıya gösterilen içerik listesine arama motoru sonuç sayfası denir. 

 

Arama Motoru Algoritması Nedir?

Arama motoru algoritması eklenen tüm sayfaları değerlendiren ve belirli bir sorgu için arama sonuçlarında hangisinin görülmesi gerektiğini belirleyen hepimizin çok kullandığı çeşitli algoritmalardan oluşan karmaşık bir sistemi tanımlamak için kullanılan bir terimdir. 

Arama motoru algoritmalarının birçoğu iyi bilinir, birçoğu da gizli tutulur. Örneğin, Google algoritması için bilinen bazı faktörler şöyledir;

  • Google tam olarak yazılan kelimeleri kullanarak ne demek istediğini, arama amacının ne olduğunu anlamaya çalışır. Bu anlama faktördür. 
  • Bir de sayfa alakalı düzeyi vardır. Arama motorunun sayfanın arama sorusuna yanıt verip vermediğini bulması gereken bir faktördür. 
  • Üçüncü faktör ise içerik kalitesidir. Kendine has algoritmalarla web sitelerinin bizler için 
  • mükemmel bir bilgi kaynağı olup olmadığına odaklanır. 
  • Google, web sayfasını kalitesini dikkate alıyor. Burada yanıt verme hızı, güvenlik gibi parametreleri göz önünde bulunduruyor.

Arama Motorları Nasıl Çalışır?

Arama motoru, arama sonuçları oluşturmak için farklı ve karmaşık matematiksel formüller kullanır. Her arama motorunun algoritması benzersizdir. Örneğin Yahoo ve Google, bir sayfaya veya siteye sıralama garantisi vermez. İşleri daha karmaşık hale getirmemek için arama motorları tarafından kullanılan algoritmaların çoğu yalnızca sır olarak kalmalıdır. 

Algoritmalar sürekli olarak değişiklikten geçer. Bu değişikliklerin sebebi kullanıcı deneyimini geliştirmektir. Kullanıcıların nasıl arama yaptığını anlamaya ve onların sorgularına en iyi yanıtı vermeyi amaçladıkları için en kaliteli ve en alakalı sayfalara öncelik vermek için algoritmalarda değişikler yaparlar. 

arama motoruBir siteyi en iyi şekilde optimize etmek istiyorsak gözlem ve deneme-yanılma yoluyla tahmin yürütmek gerekir. Bu değişimlere ayak uydurmak için bir kere uygulamak yetmez. Sürekli o yeniliklerle ilgili denemeler yapıp gözlemlemek gerekir. Bulunmak istediğiniz terimler web sitenizin metninde gözükmüyorsa, web sitenizin veya sayfanızın arama sonuçları sayfasında yüksek sıralarda bulunması zor olacaktır. 

Arama motoru algoritmaları sayfa başlığı, içerik ve anahtar kelime yoğunluğu gibi bir web sayfasının temel öğelerini ele alır. Sonuçlarında da doğru öğelere sahip sayfaları ana sayfalarda nereye

Arama motorlarının hepsi üç temel ilke üzerine inşa edilmiştir;

  1. Web taraması
  2. İndeksleme
  3. Sıralama

Web Taraması

Dünyada çeşitli arama motorları olmasına rağmen Google, Bing, Yahoo gibi arama motorlarının yanıt verme algoritmalarının genel ilkeleri aynıdır. 

Bir web tarayıcısı bir Site dışı SEO backlink (geri bağlantı) vb. bağlantı aracılığıyla içeriği daha fazla işlemek kısmında dizin oluşturur.  Bu şekilde yeni web sayfalarını keşfetmeye devam eder. 

Arama motorları bilgilerini web taraması yaparak alır. Bu tanımayı gönderilen standart  dosya adıyla kontrol eden botlar için hangi sayfaların tanınacağını ve hangi sayfaların tanınmayacağını söylüyor. Başlıklar, sayfa içeriği, materyalleri gibi birçok faktöre bağlı olarak belirli bilgileri bize geri gönderiyor. 

İndeksleme

İndeksleme web sitenizin arama sonuç sayfasında görüntülenmesi için dizine eklenmesi gerekir. Dizine ekleme, web sayfalarındaki içeriğin doğrulanmasını ve arama motorunda index adı verilen veritabanında saklanması işlemidir. Hem taramanın hem de dizine ekleminin veritabanını güncel tutmak için tekrar tekrar gerçekleşen ve sürekli işleyen bir süreç olduğunu unutmamak gerekir. Tüm sayfaları bulmak, kontrol etmek için Google Search Console'u kullanmamız gerekir.

Sıralama

yerleştireceğini ilişkin bir sıralama oluşturuyor. Biz bu sonuçları arama sonuçları sayfasında görüyoruz. Web sayfaları, resim, videolar, infografikler, SEO uyumlu yazılmış bloglar ve makaleler görüyoruz.

Arama motorlarındaki gerçek işlem yükünün olduğu kısım sıralamadır. En iyi sonuçları seçme ve sonuç sayfasında görünecek sayfaların bir listesini oluşturma çalışmalarını kapsar. Tüm arama motorları yüzlerce sıralama sinyali kullanır ve açık değildir. Manipülasyon yapılmaması için de sürekli güncellenir. 

Örneğin 2007'den itibaren Google ilk arama sonuçları sayfasında en üstünde yani görseller, haberler ve videolar sekmesinin yanında araçlar sekmesini aktif hale getirdi. Biz bu araçlar sekmesiyle hangi zaman aralığında hangi filtreyi uygulayabileceğimize dair özellikler edindik. Sonra Google bunu biraz daha genişletmek istedi. Burada en büyük arama motoru sonuçları sayfa içeriğine dayanıyordu ancak web siteleri gelişmiş eski uygulamalarıyla sisteme uygun çalışmalar yapmayı öğrendikçe algoritmalar çok daha karmaşık hale geldi. 

Arama sonuçları kelimenin tam anlamıyla yüzlerce değişkene dayanr. Temel amaç belli olunca en alakalı sonucu sağlar. Google Web Master geliştiricilerinden Martin Split'in sıralamayla alakalı şöyle bir açıklaması var: "200'den fazla sinyal vardır. Başlık, açıklama, sayfanızda sahip olduğunuz içerik, resimler, bağlantılar, videolar gibi her şeye bakılır."

Özetle arama sonuçları bir dizi faktöre göre sıralanır. Arama motorları sayfa sıralamanızı iyileştirdiğiniz konusunda ipuçları verse de algoritmalar iyi bir şekilde gizlenir ve kötüye kullanımı önlemek için de sık sık değiştirir. Bizler de yüksek sıralarda yer almak için tabi ki SEO teknikleri ve çalışmaları yaparız. Bundan da ürünümüzle ilgili bir demo videosu bile sonuç sayfalarında görünme şansımızı ve üst sıralarda bulunma şansımızı etkileyebiliyor.

Her arama motorunun veri merkezinde devasa bir sabit disk gibi çalışan kendi veritabanı vardır. Bir kelime aratttığınızda, motor sonuçları dizininde arayacak ve bunları bir alaka düzeyi algoritması kullanarak sıralayacaktır. Sonuçların alaka düzeyini belirlemek için yüzlerce kriter vardır. Motorlar, web sitelerini taramak için robotları kullanır. Bir sayfa değiştiğinde veya yeni bir site oluşturulduğunda, robotlar bunu bilir ve motora bildirir. Bu, dizininizi sürekli olarak güncellemenize ve internet kullanıcılarına en taze ve en eksiksiz sonuçları sunmanıza olanak sağlar. Bu nedenle; siteniz en güncel, alakalı ve güvenilir bilgilerle ne kadar çok güncellenirse ve onu ne kadar çok robot ziyaret ederse, sonuç sayfalarındaki sıralamasını o kadar çok iyileştirme fırsatınız olur.

En Popüler Arama Motorları

Google ve Bing'in yanı sıra, çok iyi bilinmeyen, ancak yine de günde milyonlarca arama sorgusu sunan başka güçlü arama motorları da var.

Bu, birçok insan için sürpriz olarak gelebilir ama bugün internette bulunan tek arama motoru Google değil! Aslında Google'ın tahtını almak isteyen birçok arama motoru da bulunur ama hiçbiri tehdit oluşturmaya hazır değil.

Peki, en popüler arama motorları nedir? İnternet arama motorları nelerdir? En çok kullanılan arama motorları ve en iyi arama motorlarını aşağıda listeledik;

arama motorlarıGoogle

Tarayıcı (Google Chrome, Mozilla Firefox, Safari vb.) veya cihazınız ne olursa olsun, Amerikan devi Google en popüler olanıdır.  Dünyada çok sayıda arama motoru olmasına rağmen bunlardan yalnızca birkaçı genel arama motoru pazarına hakimdir. Popülerlik açısından Google yıllardır bir numaradır. Google dünyanın en büyük ve en popüler arama motorudur, dünya çapında arama motoru pazarının yüzde 93'e yakınını kendisi oluşturur. Pazarı oldukça parlak ve gelişmiş algoritmaları, etkili tarama yöntemleri, indeksleme sağlama gibi tüm özellikleri Google'ı öne çıkarıyor. Google mükemmel arama sonucu deneyimi sunduğu için çok da kullanılıyor.

Arama motoru devi, ikinci sıradaki Bing'den %65 gibi şaşırtıcı bir farkla ilk sırada yer alıyor. Google %81 pazar payı ile mobil/tablet arama motoru pazarına da hakimdir. Google'ın arama motorlarındaki payından nasıl yararlanacağınızı bilmek ister misiniz? O zaman internet sitenizi Google için optimize edin.

 

Microsoft

İkinci arama motoru Microsoft'tur. Toplam arama motoru pazarının yalnızca %2-3'üne sahiptir. Rakibi olan Google'la karşılaştırmak çok zor olsa da farklı deneyim yaşamak isteyenler için yine harika bir arama motorudur. Microsoft birçok yandan Google'a benzer sonuçlar (resimler, videolar, konumlar, haritalar, haberler gibi) listeler.

 

Yahoo

Yahoo! 2005'ten beri piyasadadır. Yahoo, birçok özellik yaratarak pazar payını kemirmeyi başarmıştır. Çok zengin haberleri ve en güncel bilgileri çok kısa sürede okumayı kolaylaştırmak için birkaç kategoriye (Spor, Finans, Sinema, Müzik) ayırabilir. Günümüzün trendleri ve ilgili içerik seçenekleri mevcuttur. Ayrıca çok dilli arama, My Web (özelleştirme aracı), videolar, fotoğraflar (Flickr), Del.icio.us gibi uygulamaları da bulunmaktadır.

Arama motorlarının temel ilkeleri olan tarama, indeks ve sıralamanın kullanılmasını ve arama sorgularının yanıtlanması noktasında farklı bir algoritma kullanır. Dünyanın 3. numarasıdır. Eğlence ve e-posta sağlar. Genel arama motoru pazar payının neredeyse %2'sine yakın bir kısmını kapsar. Yahoo bir zamanlar çok popüler bir arama motoruydu. Yıllar geçti ve değerini büyük ölçüde kaybetti. Google'ın çok gerisinde kaldı. 

 

Yandex 

Dünya pazarındaki başka bir arama motoru ise Yandex'tir. Rusya başta olmak üzere Ukrayna ve Türkiye'de de popülerdir. Rusya'da insanların yüzde ellisinden fazlası Yandex'i kullanır. Aynı zamanda hepimizin yine Google'a benzer bir şekilde (Translate) Yandex müzik dahil olmak üzere yine birçok çeşitli hizmetler sunuyor. 

 

Baidu

Baidu 2000 yılında kurulmuştur ve Çin'deki en popüler arama motorudur. Pazar payı istikrarlı bir şekilde artmaktadır ve Wikipedia'ya göre Baidu, ayda milyarlarca arama sorgusuna yanıt verir.

Baidu en çok kullanılan arama motorlarından biridir. Çin'deki pazar payının yüzde 80'den fazlasını temsil eder. Bunun yanında Baidu birçok yönden Google'a benzer. Google'ın yaptığı gibi zengin sonuçları gösterir. 

Google, Çin'in büyük güvenlik duvarı tarafından engellendi. Google reklamlarında Çin pazarı ile ilgili detaylara ulaşamayız. Çok kısıtlı bilgiler yer alır. 

 

Bing

Bu arama motoru, Windows Live'ın yerini almak üzere 2009 yılında geliştirilmiştir. Microsoft, internet kullanıcıları için daha fazla işlevsellik ve daha iyi arama kalitesi sağlamak için algoritmasını zenginleştirmiştir. Bing'de; web, haberler, fotoğraflar, videolar, harita (Bing Haritalar), bir çeviri aracı (Bing Çevirisi) ve fiyat karşılaştırması özellikleri bulunur.

Bing aslında Microsoft'un aramada Google'a meydan okuma girişimidir, ancak tüm çabalarına rağmen, kullanıcıları arama motorlarının Google'dan daha iyi performans gösterebileceğine ikna edememişlerdir. Bing, Windows PC'lerde varsayılan arama motoru olmasına rağmen, arama motorlarındaki pazar payları %10'un altındadır.

 

DuckDuckGo

DDG olarak kısaltılan DuckDuckGo, Google'a alternatif bir arama motorudur. Çoğu arama motoru bilgilerinizin bir kısmını toplarken ve hatta bazen bunları size hedeflenen sonuçları göstermek için kullanırken, DuckDuckGo arama motoru tam tersini yapıyor.

Duck, Duck, Goose oyunundan esinlenilen ismiyle Duckduckgo Şubat 2008'de girişimci Gabriel Weinberg tarafından oluşturuldu. Merkezi Paoli, Pensilvanya, Amerika Birleşik Devletleri'ndedir.

Şimdiye kadar karşılaştığınız çoğu arama motorunun aksine, DuckDuckGo arama motorunun yaratılmasının ardındaki fikir, yalnızca internet kullanıcılarının çevrimiçi arama yapmasına ve sonuçları bulması değil, aynı zamanda kullanıcıların güvenliğini sağlamaktır.

 

Peki, Google neden bu kadar popüler?

Google arama motoru sektöründe yıllardır lider konumundadır. Hala %93'e yakın bir pazar payıyla arama motor pazarına hakimdir. Buna ek sürekli gelişen, algoritmaları baskın, çevrimiçi reklamcılık ve kişiselleştirilmiş kullanıcı deneyimi ile dünyanın en çok kullanılan arama motoru unvanına sahip oldu. Google ilk arama motorlarından biriydi. Google ilgili sonuçları çok detaylı bir şekilde sunuyor. Kullanıcılara daha iyi özellikler sunmak adına sürekli geliştirmeler yapıyor. Birkaç ücretsiz hizmet sunuyor ve kullanıcıların tekrar kullanması için çok güzel dokunuşlar yapıyor ve para kazanıyor.Google gibi arama motorlarının ana gelir kaynağı dolaylı kaynakların toplamından oluşur. 

Peki, siz arama motoruyla nasıl kazanç elde edersiniz?

Tabii ki Google'da reklam vererek. Google markaların ürünlerini arama sonuçlarında göstermesine yardımcı olur ve hizmetlerin arama sonuçlarını göstermesini yardımcı olur. Karşılığında da biri reklama her tıklandığında bir komisyon alır. 

İkinci olarak da çevrimiçi alışveriş konusu vardır. Arama motorları gelişmiş arama sonuçlarında çeşitli ürünleri tanıtabilir. Bir kullanıcı ürünlerden satın alırsa arama motoru satın alma için küçük bir yüzde alır. 

Son olarak hizmetlere zaten aşinayız. Bunlar; Google Play Store, Google Chrome, Google Earth gibi uygulamalardır.

 

Kaç Tane Arama Motoru Var?

Google'ı herkes bilir çünkü yalnızca bir arama mootoru olma imajını aşmış ve dijital alanda kendi kimliğini oluşturmuştur. Milyonlarca insan, aradıkları bilgileri bulmak için her gün ziyaret eder. Arama motoru söz konusu olduğunda Google'ın birçok alternatifi vardır. Yani, sınırsız arama motoru bulunur. Bunlardan en popüler olan 10 tanesiyse aşağıda listelenmiştir;

  1. Google
  2. YouTube
  3. Yahoo
  4. Bing
  5. Baidu
  6. Yandex
  7. DuckDuckGo
  8. Ask.com
  9. AOL
  10. Amazon

 

Daha Fazla Bilgi İçin...

SEO (Arama Motoru Optimizasyonu) Nedir? Güncel Google SEO Rehberi: SEO ile ilgili tüm ayrıntıların yer aldığı SEO kılavuzunda; SEO ile İşinizi Nasıl Geliştirebilirsiniz? Google SEO Çalışması Nasıl Yapılır? Önemli SEO Kuralları ve Uygulamaları Nelerdir? SEO ile Performansınızı Nasıl Ölçebilirsiniz? Albert Solino SEO Danışmanlığı ve Hizmetleriyle ilgili detaylı bilgilere ulaşabilirsiniz.

Hizmetlerimizle ilgili daha fazla bilgi edinin...

Dijital Pazarlama Ajansı Hizmetlerimiz: SEO ve Web Sitesi Yönetimi, Marka Konumlandırma ve Marka Stratejisi, Kreatif Hizmetler, Sektör ve Rakip Analizi, Sosyal Medya ve Google Ads Yönetimi, İçerik Pazarlama ve E-mail Pazarlama.

SEO Ajansı Hizmetlerimiz: Anahtar Kelime Araştırma Stratejisi, Google Search Console Analizleri, Site İçi SEO, Site Dışı SEO, E-ticaret SEO, YouTube SEO, Semantik SEO, Vertical SEO, ve İçerik Planlama.

Dijital Pazarlama Danışmanlığı Hizmetlerimiz: İşinizi Google Ads ile Büyütüyoruz, SEO (Arama Motoru Optimizasyonu) İle Arama Sonuçlarına Hakim Olmanızı Sağlıyoruz, Kişiye Özel E-Posta Pazarlama Çalışmalarını Uyguluyoruz, Sosyal Medya Yönetimi ve İçerik Pazarlama Çalışmalarını Gerçekleştiriyoruz.